Facebook Twitter
Anadolu Üniversitesi
Kütüphane
Webmail
AÖF Öğrenci
 

Doğan Özlem’den doğa bilimleri ve sosyal bilimler ayrımı üzerine konferans

12 Nisan 2011 tarihinde eklendi
Anadolu Üniversitesi Edebiyat Fakültesi,  Yeditepe Üniversitesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Doğan Özlem'i ağırladı.  Felsefe profesörü olan Doğan Özlem,  Edebiyat Fakültesi Zakine Çelik Öztürk Konferans Salonu'nda  8 Nisan Cuma günü düzenlenen “Doğa Bilimleri -Sosyal Bilimler Ayrımı Üzerine” konulu bir konferansa konuşmacı olarak katıldı.

Bilim kavramının tarihsel gelişimi hakkında bilgi vererek konuşmasına başlayan Prof. Dr. Özlem, bilim kavramının Grek Dönemi’nde, MÖ 7 ve 8. yüzyıllarda ortaya çıktığını belirtti. Grek Dönemi öncesinde de bilimsel çalışmaların olduğunu, ancak Grek Dönemi kadar sistematik olmadığına değinen Prof. Dr. Özlem, Antik Çağ’da ise felsefe ve bilim ayrımının olmadığını söyledi ve Aristoteles’in hem filozof hem de bilim insanı olmasını örnek verdi. Orta Çağ’da temel bilim olarak teolojinin sayıldığını ifade eden Özlem, “Bu dönemde teoloji, bilimleri taşıyan bir ağaç olarak sayılıyor ve diğer bilimlerin üstünde tutuluyor. Felsefe, teolojinin uşağı olarak görülüyor. Teolojinin tam bir egemenliğinden bahsetmek mümkün” dedi. Yeni Çağ’a yaklaşılan dönemde teolojiden uzaklaşıldığına değinen Özlem, “Astronomi ve astroloji yükseliyor. Simya ve kimya terimleri ortaya çıkıyor ve modern bilim haline gelmeye başlıyor.” dedi.

Modern bilim kavramı üzerinde duran Prof. Dr. Doğan Özlem, 14. ve 15. yüzyıllara gelindiğinde, doğa araştırmacılığının yeni gelişmeye başladığını ve Avrupa sanayiciliğine katkılarının araştırılmaya başlandığına değindi. İnsanların bu dönemde dinsel dogmalardan sıyrılmaya başladığını belirten Özlem, “Doğa araştırılarak oradan elde edilen sonuçlar ile bilim de elde ediliyor.” dedi. Bu dönemde “bilmek yapabilmektir” şeklinde yeni bir kavramın ortaya çıktığının altını çizen Özlem, Orta Çağ’ın beklentileri ile modern-sinayi dönem arasında çatışmalar meydana geldiğini ifade etti. Yeni Çağ’da ortaya çıkan “bilmek yapabilmektir” kavramına “doğaya egemen olma” kavramının eklendiğini vurgulayan Özlem, bu kavramların Grek Döneminde hâkim olan düşünceye tamamen ters olduğunu belirtti. Prof. Dr. Özlem, Yeni Çağ’ın özelliklerini, “Doğa sizden bağımsızdır. Kendiliğinden mekanik bir düzene sahiptir. Doğaya egemen olmak, doğayı insan çıkar ve amaçları uğruna kullanmak, teknik ve teknolojiyi geliştirmek içindir” şeklinde sıraladı. Özlem, “mantıksal, olgusal, nedensellik, evrensellik, kanıtlanabilir, denetlenebilir” gibi olguları modern bilimi, modern bilim kılan özellikler olarak belirtirken, aynı dönemde bilim insanının temel özelliklerinin de, tarafsız ve ön yargılarından arınmış olması gerektiğini belirtti.

19. yüzyılda Yeni Çağ bilimine bir takım eleştiriler geldiğini belirten Prof. Dr. Özlem şöyle konuştu: “Modern bilimi, bilim olmayandan yöntemi ayıramaz, çünkü bilimsel bilgiyi, tam ve eksiksiz doğrulamak bilimde mümkün değildir. Gerçeklik, hiyerarşik değil heterarşiktir. Evrende tek bir düzen yok, birden fazla düzen var. Hiçbir bilimsel gözlem tarafsız olamaz. Bilim hiçbir zaman insani eğilim, inanç, ideoloji ve değerden bağımsız bir etkinlik değildir.”

Sosyal bilimlere dair Max Weber’in açıklamalarına yer veren Özlem, Weber’in “sosyal bilimlerde ifadeler ne kadar genelse içi o kadar boştur” söylemini “her çağın insan özellikleri, diğer çağın insan özelliklerinden farklı olduğu” şeklinde açıkladı. Özlem, Weber’in “sosyal bilimlerde genele değil tikele yönelmek gerektiği” söylemine de konuşmasında yer verdi.

Bilim yapan insanların kültürelden bağımsız olamayacağı söyleyen Özlem, günümüzde kabul edilen üç tip bilim insanı olduğunu ifade etti. Prof. Dr. Doğan Özlem, “Bu bilim insanlarının ilki amatör bilim insanı. Amatör bilim insanları, 16 ve 17. yüzyıllarda yaşamış ve kendi küçük laboratuvarında araştırmalar yapanlar. İkinci tip bilim insanı ise, 18. yüzyılda bilimsel faaliyetlerin kurumsallaştığı ve üniversitelere taşındığı döneme ait akademik bilim insanları. Bu bilim insanları, devlet tarafından sağlanan olanaklarla bilim yapıyor ve diğer bilim insanlarından daha fazla itibar görüyor. Üçüncü tip bilim insanı ise, bilimsel faaliyetlerin endüstrileştiği dönemde yani günümüzde var olan, kapitalist düzenin isteklerine yönelik bilim yapan insanlar” dedi.

Hale Karakaya (Haber Merkezi)

İTAM, Dr. Meltem Sezen'i ağırladı
AKAUM tarafından düzenlenen “Üniversiteliyim Kimliğimi İstiyorum” konferansı gerçekleştirildi
İlk yerli “TTO Uzmanlarına Yönelik Başlangıç Düzeyi Eğitimi” düzenlendi
Mimarlık Bölümü 30’uncu yıl etkinlikleri başladı
ARİNKOM TTO, firmaları TÜBİTAK ile buluşturdu
İBF öğrencileri telekonferansla ilk dersini yaptı
Nasıl ''Hayır'' diyebiliriz?
Erasmus+ oryantasyon toplantısı düzenlendi
''Bilim Sanata Göz Kırpıyor'' adlı konferans gerçekleştirildi
Eğitim Fakültesi 24 Kasım Öğretmenler Günü'nü kutladı
“Deep Summer, Tuba Ergin ile Söyleşi” gerçekleştirildi
Spor Bilimleri Fakültesi 24 Kasım Öğretmenler Günü'nü kutladı
Anadolu Üniversitesi Rektörü Prof. Dr. Naci Gündoğan'dan 24 Kasım Öğretmenler Günü mesajı
''TÜBİTAK Projeleri ve BAP Toplantısı'' gerçekleşti
''Beden Dili'' semineri düzenlendi
Anadolu Üniversitesi başarı çıtasını yükseltmeyi sürdürüyor
Mühendislik Fakültesi’nde öğrencilere oryantasyon toplantısı
İTAM'dan nanoteknoloji semineri
Türkmenistan Başkonsolosu Chariev Türkmen öğrencilerle buluştu
Anadolu Üniversitesi'nde Mükemmellik Ödülü’nün gururu yaşanıyor
ARİNKOM TTO'dan ''Girişimcilik Paneli''
Anadolu köyleri mimari, doğa ve kültür açısından değerlendirildi
PDRM seminerlerine devam ediyor
ISO sertifikalı eğitim semineri gerçekleştirildi
Personele ''İş Sağlığı ve Güvenliği Eğitimi'' verildi
Prof. Dr. Cevat Çapan Anadolu Üniversitesi’ne geldi
''Girişkenlik'' konulu seminer gerçekleşti
İletişim öğrencilerine Sağlık Bakanlığı'ndan ödül
Doç. Dr. Piet Kommers öğrenme yöntemlerini anlattı
''6. Sosyal İnsan Hakları Ulusal Sempozyumu'' açılışı gerçekleşti
Fulbright Programı ile Amerika’da eğitim fırsatları
Vize haftasında ''sınav kaygısı'' konuşuldu
AEGEE Eskişehir'den tanışma kokteyli
''Cumhuriyet Dönemi Eğitimi'' konferansı düzenlendi
Anadolu Üniversitesi Mühendislik Fakültesi, 22. Türkiye Mükemmellik Ödülleri'nde finalist
ATRS Başkanı Prof. Dr. Tae Oum genç havacılarla buluştu
“79, 24, 36 Perdeli Üç Farklı Çözüm” konferansı düzenlendi
İyi hissetmek elimizde
“Sosyal Hizmet ve Yazarlık” semineri gerçekleşti
Ulu Önder Atatürk vefatının 76. yılında saygıyla anıldı
Kampüs | Bilim | Kültür Sanat | Spor | Künye
Anadolu Üniversitesi Haber Merkezi