Facebook Twitter
Anadolu Üniversitesi
Kütüphane
Webmail
AÖF Öğrenci
 

Doğan Özlem’den doğa bilimleri ve sosyal bilimler ayrımı üzerine konferans

12 Nisan 2011 tarihinde eklendi
Anadolu Üniversitesi Edebiyat Fakültesi,  Yeditepe Üniversitesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Doğan Özlem'i ağırladı.  Felsefe profesörü olan Doğan Özlem,  Edebiyat Fakültesi Zakine Çelik Öztürk Konferans Salonu'nda  8 Nisan Cuma günü düzenlenen “Doğa Bilimleri -Sosyal Bilimler Ayrımı Üzerine” konulu bir konferansa konuşmacı olarak katıldı.

Bilim kavramının tarihsel gelişimi hakkında bilgi vererek konuşmasına başlayan Prof. Dr. Özlem, bilim kavramının Grek Dönemi’nde, MÖ 7 ve 8. yüzyıllarda ortaya çıktığını belirtti. Grek Dönemi öncesinde de bilimsel çalışmaların olduğunu, ancak Grek Dönemi kadar sistematik olmadığına değinen Prof. Dr. Özlem, Antik Çağ’da ise felsefe ve bilim ayrımının olmadığını söyledi ve Aristoteles’in hem filozof hem de bilim insanı olmasını örnek verdi. Orta Çağ’da temel bilim olarak teolojinin sayıldığını ifade eden Özlem, “Bu dönemde teoloji, bilimleri taşıyan bir ağaç olarak sayılıyor ve diğer bilimlerin üstünde tutuluyor. Felsefe, teolojinin uşağı olarak görülüyor. Teolojinin tam bir egemenliğinden bahsetmek mümkün” dedi. Yeni Çağ’a yaklaşılan dönemde teolojiden uzaklaşıldığına değinen Özlem, “Astronomi ve astroloji yükseliyor. Simya ve kimya terimleri ortaya çıkıyor ve modern bilim haline gelmeye başlıyor.” dedi.

Modern bilim kavramı üzerinde duran Prof. Dr. Doğan Özlem, 14. ve 15. yüzyıllara gelindiğinde, doğa araştırmacılığının yeni gelişmeye başladığını ve Avrupa sanayiciliğine katkılarının araştırılmaya başlandığına değindi. İnsanların bu dönemde dinsel dogmalardan sıyrılmaya başladığını belirten Özlem, “Doğa araştırılarak oradan elde edilen sonuçlar ile bilim de elde ediliyor.” dedi. Bu dönemde “bilmek yapabilmektir” şeklinde yeni bir kavramın ortaya çıktığının altını çizen Özlem, Orta Çağ’ın beklentileri ile modern-sinayi dönem arasında çatışmalar meydana geldiğini ifade etti. Yeni Çağ’da ortaya çıkan “bilmek yapabilmektir” kavramına “doğaya egemen olma” kavramının eklendiğini vurgulayan Özlem, bu kavramların Grek Döneminde hâkim olan düşünceye tamamen ters olduğunu belirtti. Prof. Dr. Özlem, Yeni Çağ’ın özelliklerini, “Doğa sizden bağımsızdır. Kendiliğinden mekanik bir düzene sahiptir. Doğaya egemen olmak, doğayı insan çıkar ve amaçları uğruna kullanmak, teknik ve teknolojiyi geliştirmek içindir” şeklinde sıraladı. Özlem, “mantıksal, olgusal, nedensellik, evrensellik, kanıtlanabilir, denetlenebilir” gibi olguları modern bilimi, modern bilim kılan özellikler olarak belirtirken, aynı dönemde bilim insanının temel özelliklerinin de, tarafsız ve ön yargılarından arınmış olması gerektiğini belirtti.

19. yüzyılda Yeni Çağ bilimine bir takım eleştiriler geldiğini belirten Prof. Dr. Özlem şöyle konuştu: “Modern bilimi, bilim olmayandan yöntemi ayıramaz, çünkü bilimsel bilgiyi, tam ve eksiksiz doğrulamak bilimde mümkün değildir. Gerçeklik, hiyerarşik değil heterarşiktir. Evrende tek bir düzen yok, birden fazla düzen var. Hiçbir bilimsel gözlem tarafsız olamaz. Bilim hiçbir zaman insani eğilim, inanç, ideoloji ve değerden bağımsız bir etkinlik değildir.”

Sosyal bilimlere dair Max Weber’in açıklamalarına yer veren Özlem, Weber’in “sosyal bilimlerde ifadeler ne kadar genelse içi o kadar boştur” söylemini “her çağın insan özellikleri, diğer çağın insan özelliklerinden farklı olduğu” şeklinde açıkladı. Özlem, Weber’in “sosyal bilimlerde genele değil tikele yönelmek gerektiği” söylemine de konuşmasında yer verdi.

Bilim yapan insanların kültürelden bağımsız olamayacağı söyleyen Özlem, günümüzde kabul edilen üç tip bilim insanı olduğunu ifade etti. Prof. Dr. Doğan Özlem, “Bu bilim insanlarının ilki amatör bilim insanı. Amatör bilim insanları, 16 ve 17. yüzyıllarda yaşamış ve kendi küçük laboratuvarında araştırmalar yapanlar. İkinci tip bilim insanı ise, 18. yüzyılda bilimsel faaliyetlerin kurumsallaştığı ve üniversitelere taşındığı döneme ait akademik bilim insanları. Bu bilim insanları, devlet tarafından sağlanan olanaklarla bilim yapıyor ve diğer bilim insanlarından daha fazla itibar görüyor. Üçüncü tip bilim insanı ise, bilimsel faaliyetlerin endüstrileştiği dönemde yani günümüzde var olan, kapitalist düzenin isteklerine yönelik bilim yapan insanlar” dedi.

Hale Karakaya (Haber Merkezi)

Utangaçlıkla nasıl başa çıkılır?
Akademik Gelişim Biriminden ''Ölçek Geliştirme Semineri''
Türkiye Beyin Yılı projesinden 2 ayrı yarışma
Eğitim Fakültesinde görev değişikliği
Bağımsızlık Aşığı 3 Azerbaycanlı paneli gerçekleşti
FEDEK Edebiyat Fakültesine değerlendirme ziyaretinde bulundu
''İyi bir yazar önce iyi bir okuyucu olmalıdır''
Kreş ve Gündüz Bakımevi gökyüzünü renklendirdi
Ankara Üniversitesi CTS Birimi Anadolu’daydı
Anadolu Üniversitesi Rektörü Prof. Dr. Naci Gündoğan'ın 23 Nisan Ulusal Egemenlik ve Çocuk Bayramı mesajı
Kampüste ''Medya Günleri'' gerçekleşti
38. Turizm Haftası'nda ''Eskişehir ve Frig''
‘Okulöncesi Eğitim Günleri’ toplantısı düzenlendi
“5. Bilim Şenliği ve Teknoloji Fuarı” düzenlendi
Çocuklardan Rektörlüğe ziyaret
''Gönüllü Kan Bağışçısı Eğitim Semineri'' yapıldı
Cumhuriyetin Bilim ve Teknoloji Politikalarına Eleştirel Bir Yaklaşım
Anadolu Üniversitesi - TUSAŞ iş birliği
''Arafta Bir Entelektüel: Ahmet Hamdi Tanpınar''
Prizren Üniversitesi öğretim elemanlarına eğitim
ESRI’dan Anadolu Üniversitesi’ne ziyaret
Köy Enstitülerinin 74. Kuruluş Yıl Dönümü kutlandı
Prof. Dr. Bağcı'dan ''entelektüel ziyafet'' tadında konferans
“e-Seminer Destek Ekibi Hizmet Eğitimi Toplantısı” yapıldı
''Eurodesk Projesi'' için açılış toplantısı yapıldı
''Ne iş olursa yaparım'' devri sona eriyor
AÖF Büroları yenileniyor
TOFAŞ projeleri, Anadolu Üniversitesinde
''I. Uluslararası Avrasya Türk Dünyası Çocuk Edebiyatı Yayıncılığı Sempozyumu'' Eskişehir ve Anadolu Üniversitesi ev sahipliğinde başladı
Turnitin ve iThenticate programları eğitim seminerinde anlatıldı
Akademik Gelişim Birimi seminerlerine yenisini ekledi
Çocuklar bayramlarını erken kutladı
“Kampüste Marketing ’14”e katılım yoğun oldu
''Açıköğretim ve Uzaktan Öğretim Yönetmeliği Çalıştayı'' gerçekleşti
Mevlana Değişim Programı toplantısı gerçekleşti
BEBKA Destekleri Bilgilendirme Toplantısı yapıldı
BAUM’dan AÖF Sınav Otomasyon Sistemi
“6. Uluslararası Arkeoloji Öğrencileri Sempozyumu” Anadolu Üniversitesinde gerçekleşecek
ARİNKOM TTO, Eczacılık Fakültesi ile buluştu
ARİNKOM TTO 3 boyutlu baskıyı Anadolu Üniversitesine taşıdı
Kampüs | Bilim | Kültür Sanat | Spor | Künye
Anadolu Üniversitesi Haber Merkezi