Facebook Twitter
Anadolu Üniversitesi
Kütüphane
Webmail
AÖF Öğrenci
 

Doğan Özlem’den doğa bilimleri ve sosyal bilimler ayrımı üzerine konferans

12 Nisan 2011 tarihinde eklendi
Anadolu Üniversitesi Edebiyat Fakültesi,  Yeditepe Üniversitesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Doğan Özlem'i ağırladı.  Felsefe profesörü olan Doğan Özlem,  Edebiyat Fakültesi Zakine Çelik Öztürk Konferans Salonu'nda  8 Nisan Cuma günü düzenlenen “Doğa Bilimleri -Sosyal Bilimler Ayrımı Üzerine” konulu bir konferansa konuşmacı olarak katıldı.

Bilim kavramının tarihsel gelişimi hakkında bilgi vererek konuşmasına başlayan Prof. Dr. Özlem, bilim kavramının Grek Dönemi’nde, MÖ 7 ve 8. yüzyıllarda ortaya çıktığını belirtti. Grek Dönemi öncesinde de bilimsel çalışmaların olduğunu, ancak Grek Dönemi kadar sistematik olmadığına değinen Prof. Dr. Özlem, Antik Çağ’da ise felsefe ve bilim ayrımının olmadığını söyledi ve Aristoteles’in hem filozof hem de bilim insanı olmasını örnek verdi. Orta Çağ’da temel bilim olarak teolojinin sayıldığını ifade eden Özlem, “Bu dönemde teoloji, bilimleri taşıyan bir ağaç olarak sayılıyor ve diğer bilimlerin üstünde tutuluyor. Felsefe, teolojinin uşağı olarak görülüyor. Teolojinin tam bir egemenliğinden bahsetmek mümkün” dedi. Yeni Çağ’a yaklaşılan dönemde teolojiden uzaklaşıldığına değinen Özlem, “Astronomi ve astroloji yükseliyor. Simya ve kimya terimleri ortaya çıkıyor ve modern bilim haline gelmeye başlıyor.” dedi.

Modern bilim kavramı üzerinde duran Prof. Dr. Doğan Özlem, 14. ve 15. yüzyıllara gelindiğinde, doğa araştırmacılığının yeni gelişmeye başladığını ve Avrupa sanayiciliğine katkılarının araştırılmaya başlandığına değindi. İnsanların bu dönemde dinsel dogmalardan sıyrılmaya başladığını belirten Özlem, “Doğa araştırılarak oradan elde edilen sonuçlar ile bilim de elde ediliyor.” dedi. Bu dönemde “bilmek yapabilmektir” şeklinde yeni bir kavramın ortaya çıktığının altını çizen Özlem, Orta Çağ’ın beklentileri ile modern-sinayi dönem arasında çatışmalar meydana geldiğini ifade etti. Yeni Çağ’da ortaya çıkan “bilmek yapabilmektir” kavramına “doğaya egemen olma” kavramının eklendiğini vurgulayan Özlem, bu kavramların Grek Döneminde hâkim olan düşünceye tamamen ters olduğunu belirtti. Prof. Dr. Özlem, Yeni Çağ’ın özelliklerini, “Doğa sizden bağımsızdır. Kendiliğinden mekanik bir düzene sahiptir. Doğaya egemen olmak, doğayı insan çıkar ve amaçları uğruna kullanmak, teknik ve teknolojiyi geliştirmek içindir” şeklinde sıraladı. Özlem, “mantıksal, olgusal, nedensellik, evrensellik, kanıtlanabilir, denetlenebilir” gibi olguları modern bilimi, modern bilim kılan özellikler olarak belirtirken, aynı dönemde bilim insanının temel özelliklerinin de, tarafsız ve ön yargılarından arınmış olması gerektiğini belirtti.

19. yüzyılda Yeni Çağ bilimine bir takım eleştiriler geldiğini belirten Prof. Dr. Özlem şöyle konuştu: “Modern bilimi, bilim olmayandan yöntemi ayıramaz, çünkü bilimsel bilgiyi, tam ve eksiksiz doğrulamak bilimde mümkün değildir. Gerçeklik, hiyerarşik değil heterarşiktir. Evrende tek bir düzen yok, birden fazla düzen var. Hiçbir bilimsel gözlem tarafsız olamaz. Bilim hiçbir zaman insani eğilim, inanç, ideoloji ve değerden bağımsız bir etkinlik değildir.”

Sosyal bilimlere dair Max Weber’in açıklamalarına yer veren Özlem, Weber’in “sosyal bilimlerde ifadeler ne kadar genelse içi o kadar boştur” söylemini “her çağın insan özellikleri, diğer çağın insan özelliklerinden farklı olduğu” şeklinde açıkladı. Özlem, Weber’in “sosyal bilimlerde genele değil tikele yönelmek gerektiği” söylemine de konuşmasında yer verdi.

Bilim yapan insanların kültürelden bağımsız olamayacağı söyleyen Özlem, günümüzde kabul edilen üç tip bilim insanı olduğunu ifade etti. Prof. Dr. Doğan Özlem, “Bu bilim insanlarının ilki amatör bilim insanı. Amatör bilim insanları, 16 ve 17. yüzyıllarda yaşamış ve kendi küçük laboratuvarında araştırmalar yapanlar. İkinci tip bilim insanı ise, 18. yüzyılda bilimsel faaliyetlerin kurumsallaştığı ve üniversitelere taşındığı döneme ait akademik bilim insanları. Bu bilim insanları, devlet tarafından sağlanan olanaklarla bilim yapıyor ve diğer bilim insanlarından daha fazla itibar görüyor. Üçüncü tip bilim insanı ise, bilimsel faaliyetlerin endüstrileştiği dönemde yani günümüzde var olan, kapitalist düzenin isteklerine yönelik bilim yapan insanlar” dedi.

Hale Karakaya (Haber Merkezi)

Prof. Dr. İzzettin Önder öğrencilerle buluştu
''İzmir Kırsal Alan Yerleşim ve Konut Envanteri Çalışması'' ele alındı
Bilimin ışığında astroloji
Duygusal ilişkiler uzman yorumuyla ele alındı
Anadolu Üniversitesi “Diploma Eki Etiketi” yenilendi
BAUM bilgilendirme toplantısı düzenledi
Hz. Mevlana’nın 741. vuslat yıldönümü törenle anıldı
''İnce Film Çalıştayı'' gerçekleşti
''İş sahibi olmak mutlu bir hayatın ilk anahtarıdır''
Kamu ve özel sektördeki kariyer olanaklarına ilişkin seminer düzenlendi
EMYO öğrencilerinden örnek davranış
Anadolu Üniversitesi ile Eskişehirspor arasında 50. yıl iş birliği
Nejat İşcan'dan 73'üncü kütüphane
Prof. Dr. Cengiz Hakan Aydın’a ''International Contributions Award'' ödülü
''17. Akademik Bilişim Konferansı'' Anadolu Üniversitesi'nde yapılacak
''Erasmus+ 2014-2015 Bahar Dönemi'' başlıyor
''Konu seçerken 3 altın kurala dikkat edin''
Genç eczacılar mezunlarla buluştu
ARİNKOM TTO'dan bölge üniversitelerinde tanıtım toplantısı
AÖF Marmara Bölgesi büro çalışanlarına hizmet içi eğitim
''Reklam Oburları'' yine kampüsteydi
''Yunanistan Eğitim Sistemi'' konuşuldu
''Siirt Bölgesi Kazıları'' tarihe ışık tutuyor
''Hayalim Uçmak'' etkinliği düzenlendi
26. Genç İletişimciler Yarışması'ndan İletişim Bilimleri Fakültesi öğrencilerine ödül
''Öfke, buz dağının suyun üstünde kalan kısmıdır''
Üniversite-İşletme iş birliği protokolü imzalandı
''Eskişehir ve Bölgesi Teknoloji Transferi Çalıştayı'' gerçekleştirildi
İnovasyon Haftası’na Mimarlık ve Tasarım Fakültesi katkısı
Konservatuvar öğrencilerine sağlıklı eğitim
Özel eğitim hizmetleri ve ailelerin yasal hakları konuşuldu
Anadolu Mobil’den App Store’da önemli başarı
''6. Uluslararası Arkeoloji Öğrencileri Sempozyumu'' için hazırlık
''Bağışlanan organ filizlenen candır''
Zeynel Abidin Ağgül İletişim Bilimleri Fakültesi'ndeydi
Anadolu Üniversitesi Kütüphanesi rekora koşuyor
Seyahate dair her şey Turizm Fakültesi'nde konuşuldu
AHAVK yeni üyeleriyle buluştu
“Türkiye Akademik Dergiler Rehberi-2014” kitabı yayımlandı
“Microsoft Office 365 ve IT Akademi Semineri” gerçekleşti
Kampüs | Bilim | Kültür Sanat | Spor | Künye
Anadolu Üniversitesi Haber Merkezi