Facebook Twitter
Anadolu Üniversitesi
Kütüphane
Webmail
AÖF Öğrenci
 

5 Aralık: Kadınların seçme ve seçilme hakkının yıldönümü

06 Aralık 2006 tarihinde eklendi
Türkiye Cumhuriyeti kadınlara politik hakların verilmesi konusunda dünyadaki öncü ülkelerden biri. 20 Mart 1930’da çıkarılan Belediye Kanunu ile kadınlar ilk kez belediye seçimlerine katılma hakkı elde ederken 5 Aralık 1934’te Teşkilat-ı Esasiye Kanunu’nun 10. ve 11. maddeleri değiştirilerek kadınlara milletvekili seçme ve seçilme hakkı tanındı ve 1 Mart 1935’te ilk kadın milletvekilleri Türkiye Büyük Millet Meclisi'nde yerlerini aldı.

18 kadının ilk kez parlamentoya girdiği 1935 seçimlerinde kadın temsil oranı yüzde 4.5'ti. Bu öncü rolüne rağmen Türkiye’nin kadınların seçme ve seçilme oranı açısından günümüzdeki durumu pek de iç açıcı değil. İstatistiklere göre parlamentoda kadın temsil oranında 2000 yılında 143. sırada olan Türkiye, 2004'te 150'ye geriledi. 2004 yılı verilerine göre ülkemizdeki 3 bin 225 belediyeden yalnızca 18’inde kadın belediye başkanı var. 550 sandalyeli mecliste ise kadın milletvekillerinin sayısı 24.

Mustafa Kemal Atatürk’ün eşit seçme ve seçilme hakkını, Milli Mücadele’de erkeklerle omuz omuza savaşmış olan kadınlara karşı bir sorumluluk olarak gördüğünün altını çizen Anadolu Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Tarih Bölümü Başkanı Prof Dr. İhsan Güneş, Cumhuriyet’in kurulmasının ardından önce halkın eşitliğini sağlayacak ve pekiştirecek inkılaplar gerçekleştirildiğini, sonrasında ise kadınların da politik süreçte yer almasının sağlandığını belirtiyor. Prof. Dr. Güneş, demokrasinin en temel özeliğinin insanlar arasında fark gözetilmemesi olduğunu ve bu temel ilkenin eksik olduğu toplumlarda demokrasiden bahsedilemeyeceğini ifade ediyor. Ülkenin, din temelli devlet düzeninden, laik devlet düzenine geçişi sürecinde kadın ve erkek arasındaki eşitliğe çok önem verildiğini belirten Prof. Dr. Güneş, kadın ve erkek eşitliğinin laik devlet düzeninin bir gereği olduğunu, çünkü dine dayalı toplum düzeninde kadının ikinci palan itilerek eve hapsedildiğini, haklardan mahrum tutulduğunu belirtiyor. Laiklikten uzaklaşıldıkça demokrasinin işlerliğinin de ortadan kalkacağını söyleyen Güneş, “Türkiye laik devlet sistemini koruduğu sürece kadın hakları da korunacaktır” diyor.

Gerek siyasal organlardaki gerekse toplumsal kurumlardaki kadın sayısının yeterli olmadığını belirten İletişim Bilimleri Fakültesi Öğretim Üyesi Yard. Doç. Dr. Yasemin Özgün Çakar ise, “Buralarda yer alanlar da kadın olarak değil daha çok erkek gibi olarak ancak yer alabiliyorlar” diyor. Temsil sorununun bugün dünyada ve parlamenter demokratik sistemlerde de çok tartışılan bir sorun olduğunu kaydeden Çakar, “Kadınlar, kadın olma bilincine sahip, kadın sorunlarından haberdar, bu meselelere kafa yoran kadınlar olarak TBMM’de, sendikalarda, sivil toplum kuruluşlarında yer almalı. Temel sorun bu” diyor. Söz konusu olanın bedensel cinsiyet değil, toplumsal cinsiyet olduğunun altını çizen Çakar, temsil düzeyinin sosyo-ekonomik bir sorun olduğunu ve ancak kadınların siyasette daha aktif rol almalarıyla, hakları için etkin bir mücadele vermeleriyle çözülebileceğini kaydediyor.

Anadolu Üniversitesi Hukuk Fakültesi öğretim elemanı Arş. Gör. Bülent Yücel de 1934 yılında kadınlara tanınan hakların zamansal ve hukuksal açıdan bir atılım olduğunu, bu kanunla hukuksal olarak ileride olduğumuzu ancak kanunun yaşama geçirilmesinde geride olduğumuzu belirtiyor. Yücel, Türkiye’nin örnek aldığı ülkelerde siyasal yaşamda birçok kadının yer aldığını hatırlatıyor ve Türkiye’nin bu ülkelerin çok gerisinde olduğunun ve bir değişim yaşaması gerektiğinin, bu değişimin ilk etabının hukuk alanında olması gerektiğinin altını çiziyor. Kadınların siyasal hayatta geride kalmasında, siyasi partilerin seçim dönemlerinde kadın adaylarını en alt sıralarda göstermelerinin de etkisi olduğunu belirten Yücel, bu ataerkil yapının seçim dönemlerinde daha çok kadının aday olması ve daha da önemlisi en üst sıralarda aday olarak gösterilmesiyle çözülebileceğini de sözlerine ekliyor.

Seçkin Şahin-Dilan Bayır-İbrahim Yüncüler (Haber Merkezi)

‘’Sosyal Hizmetin Dünü, Bugünü ve Geleceği’’ konuşuldu
Kısmi zamanlı öğrencilere ''İş Sağlığı ve Güvenliği Eğitimi'' verildi
Mühendislik Fakültesinde iş sağlığı ve güvenliği konuşuldu
Sanal öğrenme topluluğu için ''Second Life''
Fransa’da eğitim ve burs imkânları konuşuldu
''Çevre Sorunlarının Uluslararası Boyutları'' Anadolu Üniversitesi'nde konuşuldu
Anadolu Üniversitesi ile Gümrük ve Ticaret Bakanlığı Kooperatifçilik Genel Müdürlüğü arasında protokol imzalandı
HackingFest Eskişehir gerçekleştirildi
''AÖF Bahar Dönemi Dönem Sonu Sınavları Görevli Bilgilendirme Toplantısı'' yapıldı
Anadolu Üniversitesi Rektörü Prof. Dr. Naci Gündoğan'dan 19 Mayıs Atatürk’ü Anma, Gençlik ve Spor Bayramı mesajı
''Kırım Sürgünü Anıtı'' 71. yılda yeniden açıldı
''Uçurtma Şenliği'' ile gökyüzü renklendi
Anadolu Üniversitesi'nde TRAC Genel Kurul Toplantısı gerçekleşti
Prof. Dr. Uğur Tanyeli Mimarlık ve Tasarım Fakültesinin konuğu oldu
''Erasmus+ Öğrenim-Staj Hareketliliği'' için son oryantasyon toplantısı yapıldı
Fen Fakültesinin poster sunum etkinliği gerçekleştirildi
Mimarlık Bölümü mezunlarıyla buluştu
5.Ulusal Özel Eğitim Öğrenci Kongresi gerçekleşti
''1. Yarışmalı Eczacılık Mezuniyet Projeleri Sempozyumu'' gerçekleştirildi
''Gelişim sende başlar''
Geleceğin hava aracı Anadolu Üniversitesi'nden
Mimarlık Fakültesi eski mezunlarıyla buluştu
''Reklam Oburları'' kampüsteydi
''Mehmet Taşkın ile Girişimcilik'' konferansı gerçekleştirildi
1. Anadolu Çizgi Film (Animasyon) Yarışması ödülleri sahiplerini buldu
Kâşif-5 Takımı Amerika’dan başarıyla döndü
Engelli gazeteci Arat’tan Rektör Prof. Dr. Naci Gündoğan’a ziyaret
Faris Akarsu ile ''Müzikal Sohbetler'' etkinliği gerçekleştirildi
Kırım Sürgünü’nün 71. Yılı Anma Töreni gerçekleştirildi
Açıköğretim Fakültesi seminerlerinin ilki gerçekleşti
Tayyar Özkan GSF öğrencileriyle buluştu
Sanat Tarihi Bölümü koridorları yeni görüntüsüne kavuştu
''Sesli Kitap Eğitimi'' hazırlıklarına başlandı
Rektör Prof. Dr. Gündoğan Kars’ta Açıköğretim Sistemi öğrencileriyle buluştu
Bahar yürüyüşü caddeleri şenlendirdi
Prof. Graham Murdock ''Eleştirel Ekonomik Yaklaşım''ı anlattı
''Tahakkuk Sistemi Eğitimi'' verildi
TÜBİTAK proje deneyimleri düzenlenen toplantıyla paylaşıldı
''2015 Yılında Türkiye Avrupa İlişkileri'' konuşuldu
Salon 2009'dan şiirler yükseldi
Kampüs | Bilim | Kültür Sanat | Spor | Künye
Anadolu Üniversitesi Haber Merkezi