Facebook Twitter
Anadolu Üniversitesi
Kütüphane
Webmail
AÖF Öğrenci
 

5 Aralık: Kadınların seçme ve seçilme hakkının yıldönümü

06 Aralık 2006 tarihinde eklendi
Türkiye Cumhuriyeti kadınlara politik hakların verilmesi konusunda dünyadaki öncü ülkelerden biri. 20 Mart 1930’da çıkarılan Belediye Kanunu ile kadınlar ilk kez belediye seçimlerine katılma hakkı elde ederken 5 Aralık 1934’te Teşkilat-ı Esasiye Kanunu’nun 10. ve 11. maddeleri değiştirilerek kadınlara milletvekili seçme ve seçilme hakkı tanındı ve 1 Mart 1935’te ilk kadın milletvekilleri Türkiye Büyük Millet Meclisi'nde yerlerini aldı.

18 kadının ilk kez parlamentoya girdiği 1935 seçimlerinde kadın temsil oranı yüzde 4.5'ti. Bu öncü rolüne rağmen Türkiye’nin kadınların seçme ve seçilme oranı açısından günümüzdeki durumu pek de iç açıcı değil. İstatistiklere göre parlamentoda kadın temsil oranında 2000 yılında 143. sırada olan Türkiye, 2004'te 150'ye geriledi. 2004 yılı verilerine göre ülkemizdeki 3 bin 225 belediyeden yalnızca 18’inde kadın belediye başkanı var. 550 sandalyeli mecliste ise kadın milletvekillerinin sayısı 24.

Mustafa Kemal Atatürk’ün eşit seçme ve seçilme hakkını, Milli Mücadele’de erkeklerle omuz omuza savaşmış olan kadınlara karşı bir sorumluluk olarak gördüğünün altını çizen Anadolu Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Tarih Bölümü Başkanı Prof Dr. İhsan Güneş, Cumhuriyet’in kurulmasının ardından önce halkın eşitliğini sağlayacak ve pekiştirecek inkılaplar gerçekleştirildiğini, sonrasında ise kadınların da politik süreçte yer almasının sağlandığını belirtiyor. Prof. Dr. Güneş, demokrasinin en temel özeliğinin insanlar arasında fark gözetilmemesi olduğunu ve bu temel ilkenin eksik olduğu toplumlarda demokrasiden bahsedilemeyeceğini ifade ediyor. Ülkenin, din temelli devlet düzeninden, laik devlet düzenine geçişi sürecinde kadın ve erkek arasındaki eşitliğe çok önem verildiğini belirten Prof. Dr. Güneş, kadın ve erkek eşitliğinin laik devlet düzeninin bir gereği olduğunu, çünkü dine dayalı toplum düzeninde kadının ikinci palan itilerek eve hapsedildiğini, haklardan mahrum tutulduğunu belirtiyor. Laiklikten uzaklaşıldıkça demokrasinin işlerliğinin de ortadan kalkacağını söyleyen Güneş, “Türkiye laik devlet sistemini koruduğu sürece kadın hakları da korunacaktır” diyor.

Gerek siyasal organlardaki gerekse toplumsal kurumlardaki kadın sayısının yeterli olmadığını belirten İletişim Bilimleri Fakültesi Öğretim Üyesi Yard. Doç. Dr. Yasemin Özgün Çakar ise, “Buralarda yer alanlar da kadın olarak değil daha çok erkek gibi olarak ancak yer alabiliyorlar” diyor. Temsil sorununun bugün dünyada ve parlamenter demokratik sistemlerde de çok tartışılan bir sorun olduğunu kaydeden Çakar, “Kadınlar, kadın olma bilincine sahip, kadın sorunlarından haberdar, bu meselelere kafa yoran kadınlar olarak TBMM’de, sendikalarda, sivil toplum kuruluşlarında yer almalı. Temel sorun bu” diyor. Söz konusu olanın bedensel cinsiyet değil, toplumsal cinsiyet olduğunun altını çizen Çakar, temsil düzeyinin sosyo-ekonomik bir sorun olduğunu ve ancak kadınların siyasette daha aktif rol almalarıyla, hakları için etkin bir mücadele vermeleriyle çözülebileceğini kaydediyor.

Anadolu Üniversitesi Hukuk Fakültesi öğretim elemanı Arş. Gör. Bülent Yücel de 1934 yılında kadınlara tanınan hakların zamansal ve hukuksal açıdan bir atılım olduğunu, bu kanunla hukuksal olarak ileride olduğumuzu ancak kanunun yaşama geçirilmesinde geride olduğumuzu belirtiyor. Yücel, Türkiye’nin örnek aldığı ülkelerde siyasal yaşamda birçok kadının yer aldığını hatırlatıyor ve Türkiye’nin bu ülkelerin çok gerisinde olduğunun ve bir değişim yaşaması gerektiğinin, bu değişimin ilk etabının hukuk alanında olması gerektiğinin altını çiziyor. Kadınların siyasal hayatta geride kalmasında, siyasi partilerin seçim dönemlerinde kadın adaylarını en alt sıralarda göstermelerinin de etkisi olduğunu belirten Yücel, bu ataerkil yapının seçim dönemlerinde daha çok kadının aday olması ve daha da önemlisi en üst sıralarda aday olarak gösterilmesiyle çözülebileceğini de sözlerine ekliyor.

Seçkin Şahin-Dilan Bayır-İbrahim Yüncüler (Haber Merkezi)

''TÜBİTAK Projeleri ve BAP Toplantısı'' gerçekleşti
''Beden Dili'' semineri düzenlendi
Anadolu Üniversitesi başarı çıtasını yükseltmeyi sürdürüyor
Mühendislik Fakültesi’nde öğrencilere oryantasyon toplantısı
İTAM'dan nanoteknoloji semineri
Türkmenistan Başkonsolosu Chariev Türkmen öğrencilerle buluştu
Anadolu Üniversitesi'nde Mükemmellik Ödülü’nün gururu yaşanıyor
ARİNKOM TTO'dan ''Girişimcilik Paneli''
Anadolu köyleri mimari, doğa ve kültür açısından değerlendirildi
PDRM seminerlerine devam ediyor
ISO sertifikalı eğitim semineri gerçekleştirildi
Personele ''İş Sağlığı ve Güvenliği Eğitimi'' verildi
Prof. Dr. Cevat Çapan Anadolu Üniversitesi’ne geldi
''Girişkenlik'' konulu seminer gerçekleşti
İletişim öğrencilerine Sağlık Bakanlığı'ndan ödül
Doç. Dr. Piet Kommers öğrenme yöntemlerini anlattı
''6. Sosyal İnsan Hakları Ulusal Sempozyumu'' açılışı gerçekleşti
Fulbright Programı ile Amerika’da eğitim fırsatları
Vize haftasında ''sınav kaygısı'' konuşuldu
AEGEE Eskişehir'den tanışma kokteyli
''Cumhuriyet Dönemi Eğitimi'' konferansı düzenlendi
Anadolu Üniversitesi Mühendislik Fakültesi, 22. Türkiye Mükemmellik Ödülleri'nde finalist
ATRS Başkanı Prof. Dr. Tae Oum genç havacılarla buluştu
“79, 24, 36 Perdeli Üç Farklı Çözüm” konferansı düzenlendi
İyi hissetmek elimizde
“Sosyal Hizmet ve Yazarlık” semineri gerçekleşti
Ulu Önder Atatürk vefatının 76. yılında saygıyla anıldı
Elektronikte Türk ham maddesi poster birincisi
Anadolu Üniversitesi Rektörü Prof. Dr. Naci Gündoğan'dan 10 Kasım Atatürk'ü Anma Günü mesajı
ANFO temel fotoğrafçılık eğitimlerine başladı
''Bio-Etik ve Hukuk'' sempozyumu düzenlendi
Tankut Turnaoğlu Anadolu Üniversitesi öğrencileriyle buluştu
Kaligrafi ustaları öğrencilerle buluştu
Kaza yapan öğrenciler üniversitede ağırlandı
''EMYO 6. Geleneksel Aşure Günü'' kampüse ziyafet yaşattı
''Kaligrafi ve Tipografinin Sanatsal Yansımaları'' konferansı düzenlendi
TÜBAD'dan Anadolu'ya teşekkür plaketi
Dans Kulübü Modern Dans Grubu tanışma toplantısı düzenledi
Duayenlerin birikimiyle “Basketbolun Dünü, Bugünü ve Yarınları”
''Stresle Başa Çıkma'' semineri verildi
Kampüs | Bilim | Kültür Sanat | Spor | Künye
Anadolu Üniversitesi Haber Merkezi