Facebook Twitter
Anadolu Üniversitesi
Kütüphane
Webmail
AÖF Öğrenci
 

5 Aralık: Kadınların seçme ve seçilme hakkının yıldönümü

06 Aralık 2006 tarihinde eklendi
Türkiye Cumhuriyeti kadınlara politik hakların verilmesi konusunda dünyadaki öncü ülkelerden biri. 20 Mart 1930’da çıkarılan Belediye Kanunu ile kadınlar ilk kez belediye seçimlerine katılma hakkı elde ederken 5 Aralık 1934’te Teşkilat-ı Esasiye Kanunu’nun 10. ve 11. maddeleri değiştirilerek kadınlara milletvekili seçme ve seçilme hakkı tanındı ve 1 Mart 1935’te ilk kadın milletvekilleri Türkiye Büyük Millet Meclisi'nde yerlerini aldı.

18 kadının ilk kez parlamentoya girdiği 1935 seçimlerinde kadın temsil oranı yüzde 4.5'ti. Bu öncü rolüne rağmen Türkiye’nin kadınların seçme ve seçilme oranı açısından günümüzdeki durumu pek de iç açıcı değil. İstatistiklere göre parlamentoda kadın temsil oranında 2000 yılında 143. sırada olan Türkiye, 2004'te 150'ye geriledi. 2004 yılı verilerine göre ülkemizdeki 3 bin 225 belediyeden yalnızca 18’inde kadın belediye başkanı var. 550 sandalyeli mecliste ise kadın milletvekillerinin sayısı 24.

Mustafa Kemal Atatürk’ün eşit seçme ve seçilme hakkını, Milli Mücadele’de erkeklerle omuz omuza savaşmış olan kadınlara karşı bir sorumluluk olarak gördüğünün altını çizen Anadolu Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Tarih Bölümü Başkanı Prof Dr. İhsan Güneş, Cumhuriyet’in kurulmasının ardından önce halkın eşitliğini sağlayacak ve pekiştirecek inkılaplar gerçekleştirildiğini, sonrasında ise kadınların da politik süreçte yer almasının sağlandığını belirtiyor. Prof. Dr. Güneş, demokrasinin en temel özeliğinin insanlar arasında fark gözetilmemesi olduğunu ve bu temel ilkenin eksik olduğu toplumlarda demokrasiden bahsedilemeyeceğini ifade ediyor. Ülkenin, din temelli devlet düzeninden, laik devlet düzenine geçişi sürecinde kadın ve erkek arasındaki eşitliğe çok önem verildiğini belirten Prof. Dr. Güneş, kadın ve erkek eşitliğinin laik devlet düzeninin bir gereği olduğunu, çünkü dine dayalı toplum düzeninde kadının ikinci palan itilerek eve hapsedildiğini, haklardan mahrum tutulduğunu belirtiyor. Laiklikten uzaklaşıldıkça demokrasinin işlerliğinin de ortadan kalkacağını söyleyen Güneş, “Türkiye laik devlet sistemini koruduğu sürece kadın hakları da korunacaktır” diyor.

Gerek siyasal organlardaki gerekse toplumsal kurumlardaki kadın sayısının yeterli olmadığını belirten İletişim Bilimleri Fakültesi Öğretim Üyesi Yard. Doç. Dr. Yasemin Özgün Çakar ise, “Buralarda yer alanlar da kadın olarak değil daha çok erkek gibi olarak ancak yer alabiliyorlar” diyor. Temsil sorununun bugün dünyada ve parlamenter demokratik sistemlerde de çok tartışılan bir sorun olduğunu kaydeden Çakar, “Kadınlar, kadın olma bilincine sahip, kadın sorunlarından haberdar, bu meselelere kafa yoran kadınlar olarak TBMM’de, sendikalarda, sivil toplum kuruluşlarında yer almalı. Temel sorun bu” diyor. Söz konusu olanın bedensel cinsiyet değil, toplumsal cinsiyet olduğunun altını çizen Çakar, temsil düzeyinin sosyo-ekonomik bir sorun olduğunu ve ancak kadınların siyasette daha aktif rol almalarıyla, hakları için etkin bir mücadele vermeleriyle çözülebileceğini kaydediyor.

Anadolu Üniversitesi Hukuk Fakültesi öğretim elemanı Arş. Gör. Bülent Yücel de 1934 yılında kadınlara tanınan hakların zamansal ve hukuksal açıdan bir atılım olduğunu, bu kanunla hukuksal olarak ileride olduğumuzu ancak kanunun yaşama geçirilmesinde geride olduğumuzu belirtiyor. Yücel, Türkiye’nin örnek aldığı ülkelerde siyasal yaşamda birçok kadının yer aldığını hatırlatıyor ve Türkiye’nin bu ülkelerin çok gerisinde olduğunun ve bir değişim yaşaması gerektiğinin, bu değişimin ilk etabının hukuk alanında olması gerektiğinin altını çiziyor. Kadınların siyasal hayatta geride kalmasında, siyasi partilerin seçim dönemlerinde kadın adaylarını en alt sıralarda göstermelerinin de etkisi olduğunu belirten Yücel, bu ataerkil yapının seçim dönemlerinde daha çok kadının aday olması ve daha da önemlisi en üst sıralarda aday olarak gösterilmesiyle çözülebileceğini de sözlerine ekliyor.

Seçkin Şahin-Dilan Bayır-İbrahim Yüncüler (Haber Merkezi)

Sosyal Bilimler Enstitüsünden "Anadolu Sohbetleri"
Anadolu Üniversitesi'nde Ulusal Egemenlik ve Çocuk Bayramı coşkusu
Anadolu Üniversitesi bünyesinde gerçekleştirilen “Kazı ve Araştırmalar” konuşuldu
Erasmus Plus öğrencileri oryantasyonda buluştu
TÜBİTAK Teknoloji ve Yenilik Destek Programları 1505 projesi tanıtıldı
“İnovatif Kasa Tasarımı Gerçekleştirme” projesi tanıtıldı
Türkiye Basketbol Federasyonu'ndan Rektör Gündoğan'a ziyaret
Türkiye Tenis Federasyonu Başkanı Cengiz Durmuş Anadolu Üniversitesini ziyaret etti
''İktisada Çıkış Vakti 2'' etkinliği düzenlendi
Anadolu Üniversitesi balonlarla renklendi
Anadolu Üniversitesi Hukuk Fakültesi'nden Türkiye 2'nciliği
Anadolu Üniversitesi - SUNY Çift Diploma Programı buluşması gerçekleşti
Rektör Prof. Dr. Gündoğan Dumlupınar Öğrenci Yurdu öğrencileriyle buluştu
Çalışma hayatında sendikal haklar konuşuldu
Almanya Mühendisler ve Mimarlar Birliği’nden ziyaret
Anadolu Üniversitesi Rektörü Prof. Dr. Naci Gündoğan'dan 23 Nisan Ulusal Egemenlik ve Çocuk Bayramı mesajı
''Erasmus Değişim Programı'' toplantısı gerçekleşti
''Hz. Peygamber ve Birlikte Yaşama Ahlakı'' konferansı gerçekleştirildi
Anadolu Üniversitesi miniklerinden Rektör Prof. Dr. Naci Gündoğan’a ziyaret
Katı atık çalışması ödül getirdi
Azerbaycan şiiri bir asırdır özgürlük ateşiyle yanıyor
Rekreasyon Bölümü öğrencileri için iş imkanı sağlayan proje
AEGEE 30. yılını kutluyor
''2. Okulöncesi Eğitim Günleri Atölye Çalışmaları'' gerçekleşti
Medyanın en renkli hali 7. kez baskıya girdi
"Sağdan Sağdan Geliyorlar" etkinliği düzenlendi
''Sınavdır Geçer'' konferansı düzenlendi
''Nitel Veri Analizi'' semineri gerçekleşti
Stresle başa çıkmanın en etkili yolu ''Bedensel ve Zihinsel Gevşeme''
''Makyaj bir tekniktir''
Havacılık Kulübü, öğrencileri sektör büyükleriyle buluşturdu
Anadolu Üniversitesi personeli iş sağlığı ve güvenliği konusunda bilgilendirildi
Anadolu Üniversitesi Anadolu kentlerinde
''Fikri Haklar'' semineri gerçekleştirildi
Uluslararası Kent Araştırmaları Kongresi başladı
ANAPER, beş ulusal yeterlilik alanında daha akredite edildi
''Bilim Festivali" başladı
''Recent Trends in Modeling Loads on Elastic Structures'' seminerleri başladı
''AKUT Fotoğraf Sergisi'' gerçekleştirildi
Anadolu Üniversitesi, MEB ve UNFPA Göç Okulu için masaya oturdu
Kampüs | Bilim | Kültür Sanat | Spor | Künye
Anadolu Üniversitesi Haber Merkezi